|
Vở Cải Lương GIÁNG SINH
Giới thiệu mở đầu
Lại một lần nữa mùa đông đă trở về. Trên trời muôn v́ sao lấp lánh lại nhớ về một Đấng Cứu thế đă sinh ra cho chúng ta. Đó là Ngôi Hai Con Một Thiên Chúa, đă từ Trời cao xuống thế làm người Con Thiên Chúa đă mặc lấy xác phàm đến trần gian này để làm ǵ ? Phải chăng Ngài đến để tham quan thế giới loài người rồi lại ra đi bỏ lại thế giới này như cũ chẳng quen cũng chẳng biết ǵ. Không ! Con Thiên Chúa xuống thế làm người để đem lại t́nh yêu, t́nh yêu giao ḥa giữa Thiên Chúa với loài người, t́nh yêu giao ḥa giữa loài người với nhau. T́nh yêu mà loài người đă đánh mất, bởi chối từ t́nh yêu, khởi đầu từ Adong và Eva, Hai con người đầu tiên trên trái đất. Trong đêm nay trước khi long trọng cử hành Thánh lễ, kỷ niệm 2000 năm của mầu nhiệm t́nh yêu Giáng Sinh. Chúng ta hăy cùng nhau nh́n lại một vài nét thiết yếu trong ṿng lịch sử cứu độ qua tuồng cải lương T́nh Yêu Giáng Sinh do ca đoàn Trường Long thực hiện.
Màn I
Giới thiệu Cảnh vườn địa đàng tội nguyên tổ. Từ đầu Thiên Chúa đă dựng nên trời đất, mọi vật và con người. Ngài đă ban cho con người được quyền bá chủ mọi loài mọi vật trên mặt đất và được quyền sử dụng mọi sự trừ cây biết lành dữ. Ôi thật hạnh phúc cảnh con người sống trong vườn địa đàng họ được chiêm ngưỡng trên trần gian, được sống sung sướng với nhau mà không phải đau khổ bệnh tật, chết chóc, nhưng v́ nhẹ dạ và ḷng đầy tham vọng muốn được bằng Thiên Chúa, hai người đă mắc mưu con rắn, h́nh ảnh của Satan. Họ đă phản bội lệnh Chúa ban truyền và như thế cảnh sống êm đềm trong vườn địa đàng từ nay không c̣n nữa. Con người từ nay phải đau khổ và phải chết. Đây cảnh địa đàng hé mở.
Hát chung : Lư Cây bông Khi xưa Thiên Chúa v́ thương v́ yêu thương người ta. Ban cho ông bà nguyên tổ muôn đặc ân. Được vui sống trong thiên đàng, muôn đời không đắng cay. Được vui sống trong an b́nh muôn đời luôn sướng vui. Hát : Tiếng chim vàng anh thảnh thót, sơn ca trổi vọng ḥa vui. Hôm nay trời trong nắng ấm, chứa chan nhạc khúc khải hoàn ca, muôn sắc màu hoa nở ngát hương lung linh theo chiều gió lượn bay. Ngất ngây niềm vui hạnh phúc, Chúa đă ban cho chàng và ta, các muôn thú kia được ta với chàng lựa chọn đặt tên loài vật nhỏ to. Trông chúng xinh dịu dàng, đang múa vui rộn ràng. Cũng nhờ ơn Chúa đă dành cho. Ôi sướng vui ḥa ca. Evà ; À, hay là ta đi dạo một ṿng trong vườn xem hoa nào. Hát : Theo điệu Lưu Thủy hành vân Ơn phúc thật tràn lan Chúa ban. Satan : Cô nàng đẹp xinh, ôi thật dễ thương. Eva : Đời sống con vẹn toàn. Satan : Muôn loài dựng nên không sánh như cô Eva : Muôn hoa khoe sắc tưng bừng hát mừng Thiên Chúa. Satan: Cô nàng kia ơi mau hăy qua đây. Eva: Đời măi măi sẽ không phai tàn. Satan : Xin mời cô nương ta kiếp mau làm quen. Eva : Ô hay ! Sao có tiếng ai văng vẳng. Ở đây chỉ có chàng với ta mà thôi, sao có tiếng người nào nghe lạ thật. Hỡi ai đó núp bóng tàn cây mau mau lộ diện cho ta xem rơ. Satan : Dạ, dạ, Chào quí nương, quí nương đẹp quá. Ha ha ha… Eva : Im ngay, đừng nhiều lời phỉnh nịnh. Hỡi cho nhà họ rắn kia, sao trong các loài rắn chỉ có ngươi là khác biệt hơn cả, ngươi từ đâu đến mà ta không biết ngươi. Satan : Dạ thưa cô hai, xin cô hai bớt giận, để tôi tŕnh bày cho cô hai được rơ. Quí nương ơi. Tôi là satan tướng của quỉ đây, dưới tay tôi có hàng ngàn lũ quỉ con đang chờ lịnh. Hôm nay tôi thấy quí nương dời gót ngọc dạo chơi trong hoa viên. Tôi động ḷng muốn cùng quí nương bầu bạn chẳng hay quí nương có chấp nhận ḷng thành của tôi hay không vậy quí nương. Eva : Đây là lần thứ nhất, ta mới được biết ngươi. Chồng ta không nói ǵ về ngươi cả. Thôi tránh ra cho ta đi, đừng lộn xộn. Tránh ra. Satan : Ḱa, quí nương. Hát : Khổng Minh tọa lầu Trái cây ngon quá, tôi muốn được mời. Quí nương ăn thử, cho biết của đời. Cây này thật tươi, trái ăn rất ngon để tôi hái cho. Eva : Chớ nên sai phạm đụng vào trái ngọt. Chúa cấm từ lâu đừng nên dễ ngươi. Satan : Ḱa sao vậy quí nương, đừng cản tôi. Tôi muốn tỏ hết ḷng tôi cho quí nương mà. Eva : Lư cái mơn Ḱa Satan nhà ngươi chớ nên chạm tới, hái trái kia ăn sẽ lụy phiền khổ đau về sau, ngươi có biết chăng lời tuyên phán của Chúa Cha dạy truyền. Rằng Adong được cùng với ta chăm sóc coi cả vườn cây, mi nhớ rằng không nên hái trái này mà ăn. Satan : V́ cớ sao xin nàng nói mau nếu ta ăn vào th́ sao ? Eva : Th́ chết liền không kịp trối trăn. Satan : Vọng cổ Bớ quí nương, quí nương đâu có ngờ trời cao khôn khéo. Lệnh cấm ban ra là muốn cho quí nương không đạt được như Trời…. Hái trái kia ăn sẽ khôn sáng hơn trời. Chúa chỉ sợ một điều duy nhất là con người bằng Chúa mà thôi. Cho nên Thiên Chúa mới nặng lời hăm dọa, bảo ăn rồi sẽ chết rục xương. Cứ ăn đi chẳng chết chóc ǵ đâu. Chúa pḥng hờ chớ tội ǵ mà phải cấm Eva : (nói) Mi đừng có nói láu, Thiên Chúa rất tốt lành. Mi chỉ được nước vu khống cho Người mà thôi. Satan : tiếp vọng cổ Ai ăn được trái cây này sẽ trở nên thần thánh, có ăn đi mới mở mắt ra nh́n. Cô sẽ thông minh biết hết mọi điều. Cô sẽ nắm giữ được cán cân luật pháp, biết điều lành điều dữ như thần minh. Không ai bắt ép được cô không ai dám động đến uy quyền chồng cô.À ơi ! Một lời ơn nghĩa thiệt hơn ngày cô làm Chúa ơn này đừng quên. Eva : Hát Mi đừng có ví von – Cha nào nói dối con. Thiên Chúa không hề gian dối. Satan : Cô nói oan thiệt t́nh. Chuyện phân minh. Song chính cô vô t́nh. Suy nghĩ đi tôi không hề gây chuyện làm chi. Eva: Chính mi nói láo. Satan : Lẽ đâu tôi nói dóc. Eva : Chắc mi thật không. Nói ra phải thề. Satan : Dĩ nhiên tôi sẽ thề. Eva : Được ta nghe lời mi. rồi mai đây quyền uy. Nói : Ta ham muốn trái cây này quá, ăn một trái chẳng hại ǵ. Nào ta bẻ thử một trái này ăn xem sao. Satan : Ha, ha.ha… Hát : Đó cô hai thấy không. Trái này ngọt như mật ong. Nuốt vô tới đâu. Thâm trầm như thể rượu dâu. Vừa ăn vào chưa có ra làm sao. Hai ba ngày kết quả mới hay mau. Eva : Thôi mi đừng nói nữa. Sao không thấy chuyện ǵ. Satan : Coi cô đừng gấp rút. Ăn có một can ǵ. Làm sao mà đem biếu cho chồng cô. Hai vợ chồng ăn sẽ thông minh. Ít nhất ngang hàng với vua vạn vật. Cai trị trong ngoài làm Chúa quyền uy. Eva : Sao Chúa cấm cây này. Ăn hết rồi mà không thấy chuyện chi. Satan : (Nói) Ăn nữa đi, ăn trái cây biết lành dữ nữa đi. Ăn đi và thế nào cô cũng biết hết, biết hết mà. Ha ha ha… (ADong vừa đi vườn về) ADong : Evà em ơi ! Em đâu rồi ? Ủa đi đâu rồi cà ? Eva : Ơ ḱa chàng ơi. Chàng thử lại đây em nói cho chàng nghe. Chàng nh́n xem trái cây chín này nè em mới vừa t́m được. Đó cây đó đó. Ăn đi anh. ADong : Evà, đâu đưa đây cho anh. Hát Trái trông thấy sao mà ngon quá, em đă t́m đâu được ra đây, màu đỏ tươi như thắm máu hồng, lửa t́nh anh với em. Eva: Em xin biếu cho anh. ADong : Nhưng mà em hái ở đâu? Eva: Anh hỏi để làm ǵ? ADong : Để tự ḿnh chăm lo. Eva : Cây đó đó anh nh́n sẽ thấy. ADong : Trái cây này Chúa cấm không cho ăn. Eva: Chú rắn kia mách bảo em rằng. Ăn nó vào bằng như Chúa trên cao. Adong: (Nói) Trời ơi ! Em đă hái ăn rồi sao? Evà (hát tiếp) Nhưng mà chẳng thấy sao. Adong : Chúa đă cấm kia mà, chắc tụi ḿnh chết thôi. Eva (nói) Không sao, không chết chóc ǵ đâu mà sợ, Anh coi em đây em ăn một trái có thấy ǵ đâu. Adong : Thật không em ? Em có làm sao không ? Hay là… ừ ! Phải rồi. Nói lối. Cả vườn Chúa đă cho ta Lẽ đâu Ngài giữ một cây làm ǵ. Chúa trên giàu có nhân từ. Khi nào hẹp lượng chối từ với ta. Nói : Ừ, có lẽ ta ăn vào rồi sẽ biết lành biết dữ. Thôi vợ ta đă ăn rồi, chắc không sao. Đâu đưa trái ngọt cho anh. Ở trong hậu trường ngâm Satan ganh ghét người ta. Bày mưu lập kế để mà hại chơi. Adong (Nói) Không được, trời ơi ta đă ăn trái cấm rồi sao. Mắt ta đă mở ra rồi. Ta biết, ta biết ḿnh phạm một điều dữ vô cùng. Adong : hát Nam ai Thôi rồi… hai ta lầm mưu chước của Satan rồi. Cải lệnh Chúa truyền, phạm giới Chúa răn. Trăm sự cũng tại mi con đàn bà khốn kiếp ngu si. Ôi xấu hổ thẹn thùng, mở mắt ra nh́n chỉ thấy ḿnh không. Nói : Trời ơi chỉ thấy ḿnh không, không một mảnh vải che thân, điều lành điều dữ là đây sao ? Tôi đă phạm tội. Tôi đă phản bội Chúa. C̣n mặt mũi nào mà nh́n Thiên Chúa toàn năng nữa. Trời ơi. Eva: vọng cổ Adong ơi ! Em đâu có ngờ thằng Satan quỷ quyệt, đă lập kế bày mưu dụ dỗ em phản lại vua… trời. Lỗi tại em hay tọc mạch ṭ ṃ. Em muốn vợ chồng ḿnh lên cao bằng Chúa, mở mắt ra nh́n muôn sự dưới chân. Adong : Lỗi tại mi muốn trèo cao té nặng, đă ăn rồi c̣n muốn hại người ta. Eva : Biết như vầy em đâu thèm ăn trái cấm, lỡ một phen ôi đau xót vô cùng. Ở trong hậu trường ngâm ADong c̣n đó nỗi niềm Lương tâm hối hận trăm đường ngổn ngang. ADong : Trời hỡi mạng ta chấm dứt từ đây, ai gây đau khổ đến nông nỗi này. Đă bao phen ta dập đầu cắn cỏ, quyết không hề căi lệnh Chúa trên cao. Thế mà nay tội chết đă mang thân bụi đất ôi yếm mền trơ trụi. Ôi hỡi trần gian ghi tâm khắc cốt, can tội kiêu căng là mang án tử h́nh. Eva : Ôi xấu hổ mau t́m nơi ẩn núp. T́m bóng râm che khuất tội tày trời. ADong : C̣n đâu kiếp sống an b́nh. Trốn chui trốn nhủi là phận ḿnh từ đây. Hồ quảng Tạng phủ ta rả rời, bao bức rứt phủ vây ḷng ta. Eva : C̣n nữa đâu những ngày đầy ơn phước đôi ta với Chúa. Hỡi ánh sáng mau dập tắt dùm ta. Mong tấm màn u tối đến che giấu thân trần truồng. Chúa : ADong ! Hỡi Adong ! Ngươi đâu rồi ? Adong : Dạ, dạ con đây. Con nghe tiếng Chúa bước trong vườn. Con trần truồng xấu hổ quá Chúa ơi. Cho nên con ẩn núp nơi đây. Chúa : Ai đă nói cho ngươi biết là ngươi trần truồng ? Hát Có phải chăng ngươi đă căi lệnh truyền của Ta. Cấm trái cây không cho ai được ăn. ADong : Dạ, dạ chính con đàn bà mà Chúa đă cho làm vợ con. Chính nó đă hái cho con ăn. Chúa : Cô kia, tạo sao cô làm như vậy? Eva : Dạ, tại con rắn Satan. Nó bảo con ăn nên con đă quên Lời Chúa dạy. Chúa : Hỡi loài rắn độc bẩn thỉu kia, ngươi đă hành động xấu xa đê hèn. Kể từ hôm nay, Ta chúc dũ cho ngươi suốt cả cuộc đời. Phải ḅ bằng bụng và ăn bằng bùn. Ta đặt hận thù giữa ngươi và đàn bà kia. Ḍng dơi ngươi phải bị ḍng giống nó đạp đầu, y lệnh của Ta truyền ngươi chỉ có quyền ŕnh cắn gót chân. Hăy nghe đây con người đàn bà kia. Ta sẽ gia tăng nỗi đau khổ cho ngươi, nhất là khi thai nghén sinh nở. Mi phải phục lụy chồng ngươi và nó sẽ thống trị mi. Eva : Con xin dập đầu khấng chịu Lời Chúa phán dạy ra. Evà con đây khắc ghi tạc dạ. Adong : C̣n con Adong tội lỗi, xin Chúa cho lănh án tử h́nh. Chúa : C̣n người bụi đất kia, v́ ngươi đă hành động hồ đồ, nghe lời vợ phạm lỗi lầm. Ta sẽ truyền cho cỏ mọc khắp đất đai, cực khổ tấm thân, đời của ngươi phải làm nhọc nhằn mồ hôi đổ ra giọt lệ sầu mới mong kiếm t́m được của nuôi thân, cho tới ngày ngươi trở về bụi đất, v́ ngươi xuất thân từ ḷng đất. Adong : Thôi rồi h́nh phạt đă giáng xuống rồi, kể từ hôm nay tôi là loài bạc phước nhất. T.Thần : Nầy hỡi con người bụi đất kia, lệnh Chúa truyền tống cổ các ngươi ra khỏi vườn địa đàng. Adong : Dạ xin Người thông cảm, nán lại cho chúng tôi đôi phút. TThần : Không thể được (Hát ngựa ô Bắc) Mau hăy đi ngay, quân phản bội mê say lầm lạc. C̣n ǵ để tiếc thương đời sung sướng người ngay. Bao phúc ân mà Chúa tran trăi cùng vũ trụ. Nay chấm dứt ngay đây v́ tội đáng mĩa mai. Ta đây quyết chí khai trừ ḍng dơi kẻ vô lương. Nhưng Thiên Chúa nhân từ c̣n chút dạ xót thương. Ngươi hăy quay mặt về phía tương lai để trông chờ ơn Ngài cứu độ. Đây có Đấng Thiên Sai sẽ nhập chốn trần ai. Adong (Mẫu tầm tử) Thôi c̣n ǵ nữa Evà em ơi. Bao tháng ngày sống trong cảnh sướng vui mà Chúa đă ban cho Người đă hết ḷng tin tưởng hai ta. Ta muốn uy quyền nên chẳng nhớ công ơn Chúa đă ban cho ta ở cảnh địa đàng. Eva : Adong chàng ơi. Điều ấy do em làm tội. Cũng tại Satan quỷ quyệt, chán ghét đôi ta mà t́m kế hại ḿnh. Adong : Cũng v́ ham muốn cao sang, nên giờ phải mang khổ vào thân. Căi lệnh Chúa truyền rồi lại ám hại ta. Quên bỏ công lao mà Người đă ban dành. Eva : Ôi rất khổ thay, sao con người phụ bạc, chẳng chịu xét suy tường tận, nay bị án mang chịu cảnh lưu đầy. Adong : Tủi nhục hổ ngươi cho hậu thế muôn đời. TThần : Mau bước lên đường, vội bước tránh xa, c̣n mặt mũi nào mà ở lại nơi đây. Adong vọng cổ Giờ đây tôi biết phải về đâu để t́m ra những ngày ấm êm và hạnh phúc. Kể từ nay đời ta như cánh chim ngược gió, như cánh buồm trôi bồng bềnh giữa biển. Ôi biết bao nhiêu cay đắng phong… trần… Mỗi bước chân đi là khổ lụy cả cuộc đời. Ôi mỗi tiếng Chúa phán ra như muôn ngàn ngọn lửa, thiêu đốt núi rừng và đốt cháy ḷng con. Chúa ơi con muốn kêu lên tiếng Chúa, nhưng con thẹn thùng v́ xấu hổ bao quanh. Chúa đă ban cho con niềm hạnh phúc, nhưng con nhẫn tâm căi lệnh Chúa truyền. Lư trăng soi Ôi c̣n đâu kiếp sống an b́nh, hồng ân Chúa ban dư đầy trong vườn thiêng ấm êm ân t́nh. Thôi từ đây, tội lỗi lưu măi cho tới tận thiên thu nào ai cứu thoát lỗi tội, mang tội lưu truyền cho thế hệ ngàn sau. TThần (Nói) Thôi hăy đi cho khuất mắt, hỡi con người ḷng dạ kiêu căng, tội của ngươi đáng bị tử h́nh, nhưng nhờ ơn đức của Người tha thứ. Vậy 2 ngươi đă hiểu chưa ḷng Chúa là như thế. (trở lại vọng cổ) T́nh thương của Người như biển rộng sông sâu, lo cho ngươi được hạnh phúc an vui và ban cho ngươi được sống vườn địa đàng tươi đẹp. Vậy mà các ngươi chẳng biết công ơn mà lại đền ơn bằng tấm ḷng phản trắc. Thôi hăy đi đi mà t́m đường sinh sống, chuộc lỗi đă gây và dạy con cháu sau này. Adong : Lệnh Chúa ngày nay con xin khắc cốt, quyết dạy con cháu sau này hiểu ḷng Chúa thanh cao. Eva : C̣n đâu kiếp sống trường sinh. Thân này nay đă về thành bụi tro. Adong Nói Thôi đi bà ơi. Tiếng từ hậu trường vọng ra Thế rồi con người bị đuổi khỏi vườn địa đàng. Kể từ đó tội lỗi cũng xâm nhập vào liên hệ gia đ́nh, ḍng tộc. Rồi tội lỗi tràn lan ra rộng khắp đâu đâu cũng thấy cảnh con người đối xử tàn tệ. Chúa hứa Đấng Cứu Thế sẽ đến để giải thoát con người khỏi xiềng xích tội lỗi.
Màn II
Giới thiệu Nhưng Thiên Chúa không phải là Đấng hay giận dữ và trừng phạt. Bản tánh của Ngài là thương yêu và tha thứ, Ngài muốn cứu chuộc loài người khỏi tội lỗi. V́ vậy ngay từ khi loài người phản bội Chúa đă nói lên lời tha thứ và hứa ban ơn Cứu rỗi. Trăi qua thời gian, Lời hứa đó đă được thực hiện khi Ngôi Hai Thiên Chúa làm người. Maria người trinh nữ diễm phúc đă được chọn để cưu mang Đấng Cứu thế. 9 tháng lặng lẽ trôi qua. Trong những ngày ấy hoàng đế Augustô ra sắc chỉ ban hành lệnh kiểm tra dân số trong toàn xứ sở thuộc quyền ông cai trị. Ai nấy cũng trở về nguyên quán để khai tên tuổi. Giuse 1 người thuộc ḍng dơi Đavít cũng từ thành Nadarét trở về quê quán là Bêlem thành của Đavít để khai sổ bộ với Maria đă đính hôn với ông gần ngày sinh nở. Giuse Maria cũng những người bạn nghèo đă chùng chân mơi gối mà cũng chẳng t́m được 1 chỗ trọ qua đê. Chung quy cũng chỉ v́ họ nghèo hèn cũng chẳng ai muốn tiếp rước. Ôi tê tái thay, Ngài đă đến nhà của Ngài mà người nhà đă không tiếp nhận Ngài. Rời khỏi quán trọ Giuse đành phải cùng bạn ḿnh t́m chỗ trú. Đây hàng quán Bêlem.
Loa : Nghe đây, nghe đây. Nhằm năm thứ 22 triều hoàng đế Cêsarê Augustô Đức Đại Hoàng Đế oai danh lừng lẫy ra sắc chỉ cho nhân dân toàn đế quốc phải về chính nguyên quán để khai tên. Nghe đây, nghe đây. Cquán. Hứ ! Có dị mà cũng làm cho ngộ hết hồn. Tưởng cái ĺ chứ. Hát. Xớn xác li ngang hết hồn lăo phu. Tưởng cướp ai dè cái lầu bị u. Nghĩ mà lăo tức, sợ quái ǵ cái thằng phát loa. Một phen hú día cḥ co. Bồi. Dạ thưa ông chủ dằn ḷng nóng giận. Coi chừng nguy hại cho tuổi thọ trường niên. Cquán. Nghĩ như vầy giậm lầu sao lược, ông vua bày tra cái cḥ kiểm sổ. Khiến ta lây mau lẹ phát tài. Chời đất ơi, lệnh vừa phát da ai lấy mau d́a. Lăng sổ bộ ê hề. Không có nhà th́ ỉa khách liếm câu lâu. Bồi. Ông chủ ơi, cả đời của em mới được phát tài. Cquán. Chứ sao. Bạc nè, tiền nè, vàng nè, c̣n luôn cả kim cương lữa chứ. Nói : Rồi tha hồ mà lột hết, các bao b́ của khách lột luôn hết. Ta sắp sửa giàu to dồi. Mđồng. Dạ thưa ông chủ. Bồi. Có khách, có khách rồi ông chủ ơi. Cquán. (giật ḿnh) Cái ǵ ? cái ǵ làm cho ngộ hết hồn vậy. Mđồng. Dạ, chẳng dám nào. Cquán. Vậy mà cũng làm cho ngộ hết hồn. Dạ chào nhị vị khách quí. Mđồng. Dạ chúng tôi muốn hỏi thăm. Cquán. Lị muốn hỏi thăm ǵ ? Quán của tôi có bán đủ thứ mùng, mền, chiếu gối, khăn tay, xà bông, nước rửa mặt, ghế đẩu, ghế đai, ghế xích đu, ghế làm cá, đủ thứ… muốn ǵ có lấy. Mđồng. Dạ thưa ông Cquán. Hát Kim Tiền Bản Quán của tôi bán đồ Việt nam, xưa đến nay danh tiếng lẫy lừng. Ai cũng nói quán này của tôi nhiều món ăn ngon. Cua biển xào. Đầu ḷng nấu hẹ. Thịt kho hầm. Cá rô nấu với nước dừa xiêm tươi ngon lắm cậu ơi. B́ nem chả tem chả thịt, trứng gà thịt quay ăn hết không hay. Canh chua dưa giá cá kho, canh chua dưa giá cá kho. Nem tôm nem thịt trứng gà trứng vịt rồi lại bào ngư thiếu chi mỹ vị thiếu ǵ là món lạ. Mđồng. Dạ thưa ông. Cquán. A cái ĺ (nói) Thịt rít xào hành. Đuôi trâu xào giấm. Thằn lằn làm mấm. Đỉa mén kho tiêu. Rắn lục đuôi diều bắt vô bóp tái. Kỳ nhông đang chạy, chọp lại rô ti. Rắn mối nấu ca ri. Rắn mái gầm phá lấu. Quí vị muốn dùng chi. Mđồng. Không phải đâu, ông làm ơn cho chúng tôi hỏi thăm một chút xíu. Chúng tôi chăn chiên ở ngoài đồng về, không hiểu trong này có chuyện chi mà người ta đi đông quá vậy ? Cquán. Chăn chiên hả ? Không có tiền hả ? đi chỗ khác chơi, đừng có lộn xôn ở đây. Mđồng. Chúng tôi không biết nên nhờ ông chỉ bảo giùm. Hát. Ông đừng khinh thường bọn nghèo khó chúng tôi. Tuy cảnh nghèo nhưng ḷng đôn hậu. Nhà không giàu có như ai, nhưng ḷng rất mực thẳng ngay. Mđồng. Bửa nay trong này có chuyên chi mà kẻ qua người lại, bộ hàng xóm hội vui, hay là thương khách về chơi. Cquán. Quân bay nói chuyện ǵ nghe sặc mùi hôi tanh. Hỡi cái lũ dân nghèo dốt nát lại gian manh Hôm nay nhà vua lệnh truyền cho dân trở về làm sổ bộ. Đó tụi bây có nghe chưa đồ cái lũ khó ưa (nói) Đi chỗ khác chơi đừng có lộn xộn. Giuse. Dạ chào ông. Cquán. Bữa nay xui xẻo gặp toàn khố rách áo ôm nữa rồi. Cái ǵ ? Các ngươi muốn hỏi cái ǵ ? Giuse. Dạ thưa ông chủ. Chúng tôi lỡ đường, nhà lại nghèo. Chẳng hay c̣n pḥng nào trống, làm ơn cho chúng tôi tạm đỡ qua đêm. Cquán. Ở đây mấy cái quán này không có chứa mấy thấy nghèo như bọn bây. Đi chỗ khác mà hỏi thăm Giuse. Nhưng mà… Cquán. Không có nhưng nhị ǵ hết. Có tiền th́ đưa ra, không có tiền đi chỗ khác chơi. Giuse. Xin ông niệm t́nh tha thứ. Hát. Chúng tôi lặn lội đến đây trải qua bao dặm đường khổ cực. Mong anh thương t́nh mà giúp đỡ cho chúng … tôi. Ở nơi xứ lạ quê người. Phải nếm mùi gian nan. Tiền mang theo cướp giựt không c̣n. Mđồng. Tội nghiệp ông bạn nghèo dễ thương. Dám giăi dầu bao nỗi gian truân. Giuse. Đối với tôi cực khổ chẳng nệ ǵ. Vượt suối trèo đèo đâu ngán chi. Ngặt nỗi nhà tôi dạ chữa đi đường. Chịu đựng trăm bề thật đáng thương. Ngày khai hoa nở nhụy sắp gần rồi. Thêm đau ḷng của tôi. Mđồng. Vậy mà ông chủ không thương t́nh nghĩ bụng, giúp cho kẻ đang túng thiếu cơ bần. Giuse. Anh coi ổng bắt phải dân giàu, mới được trú ngụ qua đêm. Cquán nói. Trời đất ơi ! Cái chuyện buôn bán mà lị, ai mà thương được bọn bây. Lùng bùng śnh điếc đặc ậy hỏng phải, Bần cùng sinh đạo tặc mà. Đuổi nó ra đóng cửa quán lại. Bồi. Ông chủ yên chí tôi tống ra khỏi cửa hết. Mđồng Hát phảnh phá Thôi ông bạn ơi đừng van lạy làm chi cái thằng chủ quán. Nó nghĩ bụng chỉ có tiền. Ai gầy xác mặc ai. Giuse. Giữa đêm khuya làm sao t́m được chỗ trú ngụ yên ḷng. Mđồng. Thôi luôn dịp tôi kiếm dùm cho ông bạn. Giuse. Hát tử qui từ Maria em kiếp mau chờ đây, nơi nương thân để anh lo t́m. DMẹ. Anh hăy đi mau về nầy em trông ngóng. Cầu Chúa ǵn giữ b́nh yên. Mđồng. Bà ở đây chẳng ǵ phải lo, một chút hà ông sẽ về. Giuse Mđồng. Thôi ba chúng ta cùng nhau đi. DMẹ. Hát trăng thu dạ khúc Hỡi thai nhi con làm Mẹ đau xiết bao. Đêm đông buồn sương tuyết lạnh lùng. Người ta khinh dễ mẹ con ta. Chỗ nơi nương tựa không t́m ra ôi xót xa. Buồn thương, thân phận con Trời. Quyền uy cao sang lớn lao. Cớ sao chấp nhận thân nghèo thua bị đuổi xua. Nói. Ôi trời đông lạnh lẽo buốt giá tận tâm can. Thai nhi con ơi là Con Trời mà con chịu sinh ra trong hoàn cảnh nầy sao. Hát. Phi vân điệp khúc Nghe lời truyền khi xưa thiên sứ Gabriel loan báo tin vui mừng. Rằng Con Thiên Chúa cứu người lầm than, thoát muôn lỗi lầm ông bà Adong duy truyền cho ḍng con. Ta đứng đây một ḿnh trong đêm sương gió đông lạnh lùng, một ḿnh bơ vơ biết đi đâu t́m nơi trú thân. Mẹ giờ như trăm mối tơ, nh́n nỗi đau mịt mờ sương bủa giăng. Thương Con Trời hạ sinh xuống thế gian, chịu biết bao cam cảnh cơ hàn. Ôi con người sao quá nở đành tâm, chối bỏ không nh́n, có ai nào thương. Ôi ! Thế gian ngập tràn, bao điều tội lỗi. Ḷng nghe nát tan khi nh́n lại con giáng sinh trong cơ bần lầm than. Phận thấp hèn đă mang trong ḷng hồng ân, ôi lớn lao nào hơn. Chúa sinh ra đời sắp gần đây mái tranh hoang tàn chẳng t́m thấy lấy đâu nương nhờ qua trời đông buốt lạnh thấu xương. Hài nhi con mẹ có thấu chăng. Lượng Chúa từ nhân Con Chúa Trời sinh xuống trần trong kiếp người mang khó nghèo. Cứu vớt con người nâng người lên trên Chúa an hưởng niềm vui. Mxẩm. Quân khốn kiếp, quân hèn mạt, mụ đă nnói rồi mà cứ theo lẻo đẻo năn nỉ. Cho bây năn nỉ nè, cho bây năn nỉ nẻ. Hát Khốn cho bây tụi nghèo mạc thây. Chọc giận mụ đây dễ ǵ mà toàn thây. Quân đầu đường xó bếp mà cũng đ̣i ở giường coa. Chẳng biết xấu hổ hay sao. Mđồng. Chị coi tôi mới nhào vô xin chỗ trọ. Là bả ḥ hét lung tung. Mđồng Thôi lỡ gặp xui tụi ḿnh ráng chịu. Nhớ hôm sau khi nào gặp bả. Tránh cho xa cái con mụ gà rừng. Mxẩm. Hả ! Mầy nói ǵ tới bà đó hả con ? Giuse. Thôi bà ơi, tôi đă xin lỗi bà rồi. Em tôi sơ sót lỗi lầm. Bà niệm t́nh thứ tội cho chúng tôi. Mxẩm. Mụ ở đây đă nói hẳn ḥi. Sao bây không hiểu rạch ṛi. Mang phận nghèo chớ vội trèo leo. (nghe con) Nói. Ừ nói như thằng già nầy nghe được. Chứ hơi đâu như mấy thằng cắc ké đó. Mụ nói một lần cho mà nhớ nghe mấy con. Đă nghèo th́ đừng đèo bồng chỗ cao, có ra ngoài hè ngủ mới xứng đáng Thôi tha cho tụi bây đó. Mụ về đây. Xí. Giuse. Trời ơi có thấu chăng Cho cảnh đời tham sang phụ khó. Khắc khe chi, nhẫn tâm chi. Dù mái hiên che nhà cũng không c̣n trống chỗ. Hát lư con sáo. Khổ thân tôi, sương khuya xuống lạnh lùng cô liu. Dạ héo sầu hắt hiu. Đi nơi đâu t́m chốn nương nhờ, cho người thân không chút nhọc nhằn Maria. Đừng lo ǵ Giuse hỡi anh, em vẫn tươi vẫn vui như ngày xưa. Dù không nhà không nơi náu nương. Ai khóc than chứ em không sầu vương. Nói. Anh đừng buồn, ḿnh nghèo th́ người ta hất hủi chứ có ǵ lạ đâu anh. Anh đừng lo cho em em chịu khổ được mà. Giuse. Để cho em phải chịu cực khổ thế nầy, anh không sao chịu nỗi. Maria. Nhưng hàng quán người ta không chịu chứa th́ ḿnh làm sao, em thương anh vô vàn, suốt ngày cực khổ gian nan, đến đêm cũng không có chỗ yên nghỉ được. Giuse. Hát lư ba tri Nhưng ḷng anh cảm thấy xôn xao. Để em giăi dầu trong cơn sương giá. Làm sao anh phải yên tâm Khi chưa có t́m một nơi trú thân. Dmẹ. Em khổ đau đă nhiều, nên quen rồi anh ơi. Anh chớ nên bận ḷng. Chỉ thêm buồn trong tâm. Giuse. Nh́n em thân đă mang thai. Cũng sắp đến ngày thai nhi sinh nở. Mà người ta chẳng có giúp thương. Nở buông những lời chữi bỏ ghét khinh. Dmẹ. Nhưng quán không tiếp nhận. Ḿnh cam đành thôi anh. Em thấy thương anh nhiều, bao tháng ngày gian nan, Mđồng nói. Tức quá mà, cái phận nghèo là như vậy đó. Tụi tui đă chịu số kiếp hẩm hiu nầy lâu rồi. Thế mà bây giờ thấy anh chị tụi tui cầm ḷng không đậu. Dmẹ. Hai anh thông cảm cho chúng tôi thế là quí lắm rồi. Anh, anh đừng buồn nghe anh. Hát Kim lang. Anh hăy an tâm, xin chớ nên lo buồn, bao khó khăn cuộc đời ḿnh bền ḷng giữ vững niềm tin, dẫu cho khó nguy đang chờ ḿnh bằng ḷng hiến dâng niềm tin. Giuse. Dù là biết rằng con người khinh ghét đuổi xua khước từ không một chút thương tâm, nếu như không nghe lệnh truyền của thiên thần báo mộng vừa qua, anh đây đă trốn xa rồi, bỏ mặc số kiếp buồn thương. Dmẹ. Đừng nên nói thế anh ơi, hăy luôn trung thành niềm tin. Ta cứ tin rằng Chúa trên cao chẳng bao giờ bỏ ra. Giuse nói Chớ em nghĩ coi. Trên con đường xa xôi dịu vợi, chúng ta đă không quản ngại gian nan, băng rừng vượt suối Vọng cổ Đến làng Bêlem để t́m nơi ẩn náu mà khắp làng ai cũng không cho c̣n thêm chữi mắng la… rầy… (tội nghiệp anh) Mơi gối chồn chân thân phận kẻ lưu đày, anh vẫn biết là Chúa Trời thử thách, nhưng hận đời đen bạc vô tâm. DMẹ. Khôn ḍ ư định xa xăm. Trời cao thăm thẳm ta dễ ǵ lường đo Giuse. Mong rằng mắt họ mở ra. Biết đây con Chúa th́ ai nặng lời. DMẹ. Nói Anh đừng nói vậy, phải tin vào sự sắp xếp của Chúa quan pḥng chứ anh. Giuse. Phải, anh tin lắm, nhưng lúc nào ảnh khổ tâm v́ cái ư nghĩ nầy. (trở qua vọng cổ) Người ta đợi Đấng Cứu Tinh, mong cho Thiên Chúa giáng sinh làm người. Để hôm nay Thiên sai xuống thế, con dân Ngài từ chối đuổi xô. Nói làm chi một chiếc chơng tre, mái hiên nhà cũng không c̣n trống chỗ. Hỡi trời cao xin mau giải thích T́nh Chúa thương dân ôi sâu nhiệm khôn cùng. Mđồng. Ḥ… ơi, Bạn ḿnh đừng có nỉ non. Mau mau t́m chỗ cho con ra đời. Mđồng. Tụi tui biết có nơi này, ông bà tạm đỡ đôi ngày êm xuôi (Nói) nè để tôi chỉ cho Ông bà đi một đổi quẹo sang trái, một đổi quẹo sang phải, đến cây cầu bắc ngang rẽ sang trái… Giuse. Hát cao phi Sao anh chỉ quẹo tùm lum, ai biết để mà đi. Đêm đă khuya, thanh vắng thế kia. Mđồng. Thôi bây giờ tính vậy, tôi không lo sợ. Tôi dẫn ông bà, đến chốn đàng hoàng. DMẹ. Ôi bao lo lắng của 2 ngài đây, ơn đức tôi nào quên. Mđồng. Nào ǵ đâu anh chị chớ bận tâm. Chỗ này rơm làm nhà đêm chẳng có ǵ khác lạ. Đá sỏi làm nhà, anh chị chớ buồn. Mđồng nói Nếu ông bà đồng ư th́ 3 chúng ta lên đường. C̣n mày ở lại ngủ giữ chiên nghen mậy.
Màn III
Giới thiệu Cảnh triều đ́nh Hêrôđê. Éo le thay trong khi vị vua Trời chấp nhận hạ ḿnh mang thân phận yếu hèn v́ yêu con người. Triều đại Hoàng cung Hêrôđê cùng tùy tùng tham quyền đố kị sợ mất vương quyền đă tỏ ra hốt hoảng khi nghe tin Đấng Cứu Thế sinh ra. Và với manh tâm độc ác con người đă t́m muôn vạn kế để giết vị cứu tinh. Đây chúng ta hăy cùng nhau chứng kiến sự hốt hoảng của Hêrôđê cùng đồng bọn.
Chung : Thánh thượng giá lâm Dạ chúng thần văn vỏ bá quan, xin kính chúc Thánh hoàng tuế tăng vạn tuế. Vạn vạn tuế. Hêrôđê. Trẩm miễn lễ các khanh hăy b́nh thân. Này các khanh, Trẩm đây chánh hiệu Hêrôđê đệ I. Được Hoàng đế Rôma phong tước vương. Danh tiếng ta vang lừng khắp 4 cơi. Quyền uy trải khắp năm châu. Bữa nay ḷng trẩm thấy bồi hồi. Không hiểu trong nước có chuyện chi mà trẩm nằm không yên ngủ không được. Thái sư. Dạ muôn tâu, chắc hổm rày thánh thể bất an nên mới sinh ra dị tướng. Hêrôđê. Không đúng, ngự y đă bốc thuốc dưỡng bệnh. Châu thân ta vẫn b́nh yên, có điều ḷng không được thư thái. Không hiểu có chuyện ǵ xảy ra. Quan thái sư mấy hôm nay công việc kiểm sổ đến đâu rồi. Thái sư. Dạ muôn tâu. Hát. Dạ thần xin tŕnh qua tự sự cho bệ hạ được rơ đuôi đầu. Hỡi các quan hầu xin hăy lắng nghe. Lịnh mới hăm he dân chúng đă ùn ùn. Mau kiếp đăng tŕnh khai tên sổ bộ. Mới nửa tuần trăng phân nửa đă kiểm rồi. Đi khắp nha môn chật nức những người xa xứ xa làng cũng về lại khai tên. Hêrôđê. Trẩm mới nghe qua trẩm mừng cho cuộc diện. Cứ vậy việc tiến triển kiểm sổ mau rồi. Những đứa không tuân luật nước xử hẳn ḥi. Rồi việc ngồi mừng hoàng đế sẽ thưởng công. Thượng Thư. Suốt mấy hôm nay dân hèn luôn đồ thán. Tiếng kêu than oán xử hẹp với người nghèo. Vượt suối trèo đèo dân chúng phải đi xa. Cực khổ bôn ba thêm đói khát nhọc nhằn. Chuyện đó khác thường thần xin thưa lại. Thần đây lo ngại cho vận nước yên hàn. Dân phải đi xa thất bại mùa màng. Ruộng rẩy điêu tàn hàng hóa sẽ thất thu. Thái sư. Hứ ! số kiếp dân ngu cần ǵ mà lo liệu. À hay là ngài định liệu kế mưu cho thù địhc. Kiểm sổ khai tên là lệnh trên ban xuống, nếu ai không muốn th́ hạ xuống dân đen. TThư. Hoàn cảnh lê dân đau khổ đă nhiều. Mong bệ hạ thuận chiều đừng coi thường Chúa trên cao. Hêrôđê. Giữ vững ngôi vua việc khó cũng phải làm. Đừng luận vong dài mà mắc tội khi quân. TThư. Dạ muôn tâu. Hêrôđê. Im ngay. Lệnh ta đă ban ra th́ Chúa Trời cũng bất kể. Lính. Dạ dạ. Vua. Điều chi. Lính. Dạ muôn tâu, có ba nhà quí tộc phương Đông đến xin bái kiến. Vua. Lui, ủa các vị ấy đến đây có việc chi. Thị vệ (dạ) cho mời vào. Ba ông vua. Dạ chúng tôi ở ba xứ Phương Đông đến xin bái kiến quân vương phước dư đông hải. Hêrôđê. Chào tam vị. Mời tam vị an tọa. Chẳng hay có chuyện chi mà tam vị nhọc thân đến hoàng triều của ta. Vua. Thưa quân vương. Hát Số là điềm thiên văn báo ứng cho hay. Đấng Cứu Thế sắp sinh ra đời, nơi đất nước của Ngài. Cho nên ba chúng tôi cùng lặn lội, vượt suối trèo đèo nay đă đến đây. Trước là chúc mừng quận vương được phúc lộc, Triều đại lẫy lừng khắp bốn cơi. Sau nữa là đến yết bái Đấng Cứu Tinh. Mà Chúa Trời đă ban cho nhân loại. Hêrôđê. Hả ! Ngài nói sao xin Ngài nói lại. Vđen. Nói. Dạ thưa Ngài. Số thiên văn báo ứng như thế th́ thần nghĩ hoàng hậu đă sinh quí tử rồi chăng ? Hêrôđê hát tiếp. Không không chuyện đó không có bao giờ. Có lẽ nào việc đó lại xảy ra. Vua. Thưa Ngài chuyện chi mà hốt hoảng kinh hoàng hay là Hêrôđê. Không, không có ǵ ta mừng rỡ mà thôi. Nói. Nhưng các Ngài có thật dạ với ta không ? Vua. Dạ thưa Ngài. Hát hồ quảng Hoa mộc lan Phúc tinh soi đă rạng ngời. Nh́n lên trời ôi vui không ngơi. Tôi xuất thân t́m đi muôn nơi. Ánh sao xanh dẫn đường lành. T́m thật rành sợ sao đi nhanh. Nhưng tới đây ĺa sao không hay. Vua. Bao năm đă qua mà Người đâu vẫn xa. Sao kia tỏ ra là vừa sinh Cứu tinh. Vđen. Dơ, mất ngôi sao. Thấy triều đ́nh. Ḷng thật t́nh tôi luôn đinh ninh. Vua Cứu tinh vừa sinh nơi đây. Vua. Bẩm quân vương chúc mừng ngài ḍng tộc ngài hạ sinh Thiên sai. Ôi phúc thay toàn dân vui say. Bao năm đă qua mà Người đâu vẫn xa. Sao kia tỏ ra là vừa sinh Cứu tinh Hêrôđê. Nói Không không, các Ngài dạy quá lời. Ôi sao ta cảm thấy khó chịu quá. Được rồi các Ngài ra quán dịch chờ ta. Ta sẽ cho dời và hỏi ư kiến sau. Ba vua. Xin vâng, xin Chào Ngài. Hêrôđê. Thôi rồi ! Thị vệ (dạ) Nổi trống đền, triệu hồi các luật sĩ và thượng tế cho ta dạy việc đó nghe (dạ). Sụp đổ đến nơi rồi. Ai ? Ai chiếm quyền cai trị của ta. TThư, đây có phải là sự thật không ? Đấng Cứu Thế sinh ra ở đâu ? ở đâu ? TThư. Dạ muôn tâu. Hát. Theo sách sử c̣n ghi th́ lời tiên tri Mikêa Đấng Cứu Thế sinh ra ở Belem này, thuộc chi tộc Giuđa, v́ có lời chép : "Hẳn trong các ngươi không nhỏ v́ trong hoàng tộc Giuđa v́ chính tự nơi ngươi sẽ xuất hiện vị thủ lănh Cứu tinh, để cai quản Israel dân ta. Hêrôđê. Trời đất ơi, thế nầy là quá lắm rồi. Ngôi vị ta bây giờ sắp tàn rụi c̣n đâu. Nói. Không được, không thể được không ai chiếm quyền của Hêrôđê này. Ta sẽ giết, giết hết. Thái sư. Thưa bệ hạ, xin Ngài hăy dằn cơn thịnh nộ mà nghe lời thần phân giải. Hêrôđê. Thái sư, ông có kế ǵ hay đâu. Thái sư. Thư bệ hạ. Hát xang xừ líu Mới nghe qua chuyện này gây khó. Nước 2 vua mà không có. Bệ hạ cứ nh́n lẽ thật th́ hay. Biết hôm nay Cứu Chúa ra đời. Ta c̣n phải biết chổ biết nơi. Chuyện này không thể lo khơi. Cứ triệu ba vua nói sao cho ngọt. Bảo đi t́m rồi chỉ lại ta xem Ta cũng đi pḥ tá vua trời. Rồi ta sẽ ra tay. Chắc chắn nay mai khi biết rơ hiện t́nh. Ta sẽ ŕnh giết vị cứu tinh. Hêrôđê. Hay, diệu kế, nhưng khoan. Nếu ba nhà bác học ấy không trở lại th́ sao. Thái sư. Th́ ra lệnh giết hết các con trai đầu ḷng ở Bêlem từ 2 tuần trở xuống. Đàng nào không khai trừ được chú bé Cứu tinh hả bệ hạ… Hêrôđê. Ha. Ha… diệu kế, ha, ha ha… TThư. Khoan. Vọng cổ. Bệ hạ ơi, bệ hạ có biết nghe theo lời thái sư là làm điều sai quấy nặng. Phạm đến nhân dân mà c̣n chống lại ư định của Thiên… đ́nh… Cứu Chúa sinh ra vua cả trên trần, nhân dân khắp chốn đều nức ḷng mong đợi, ḿnh nở nào ám hại Chúa hay sao. Hêrôđê. Nước loạn ly phải giữ vững ngôi cao, tên phản phúc ta coi thường sinh mạng. Nhưng với uy lực của thiên triều ta ra chiếu ngôn ngữ phán ra như phá thạch đời đời. Thái sư nói Ngài thượng thư xin ngài chớ có cuồng trí. Nói sai phạm luật của triều đ́nh. Sống làm quan làm tướng giết đứa bé cứu tinh là ta làm điều trung nghĩa rồi, phải không bệ hạ. TThư. Hả. Ngài nói sao ta nghe tức cười quá. Trung nghĩa à ? làm một việc ác khó mà tưởng tượng nổi. Giết đứa bé cứu tinh phản ư định của Thiên Chúa mà Ngài cho là trung nghĩa hay sao ? Hêrôđê. Thôi câm đi ai là vua c̣n ai là Chúa. Chỉ có ta, ta mới là vua là Chúa của thiên hạ. Ngươi đừng căi lệnh trời mà không toàn tánh mạng. Tthư hát vọng cổ tiếp Dù xác thân này có rơi đi từng mảnh, nhưng ư kiến và lương tâm không hổ mặt với đời. Liều thân cứu mạng hài nhi, ơn trời soi xét ḷng thành của tôi. Đem đầu dâng trước bệ rồng. Quyết ḷng ngăn chận mưu đồ ác tâm. Hêrôđê. Nói Quân ! Trói tên tặc tử loạn thần này lại cho ta. TThư. Không được đụng đến ta. Dạ muôn tâu bệ hạ, thần có tội ǵ ? Hêrôđê. Phản tặc, khi quân. Dám ngăn cản việc đại sự. Thái sư. Nuôi ong nong tay áo, nuôi khỉ, khỉ ḍm nhà. Quan thượng thư đă manh tâm phản bội ḿnh từ lâu rồi đó bệ hạ. Tthư. Hát Thôi hăy im hỡi tên gian thần xảo quyệt, ngươi chớ có tự phụ kiêu căng, mặt người mà ḷng dạ chó trâu. Dạ muôn tâu, từ thuở sinh mi thần làm tôi mọi. Ḷng một dạ trung can có lầm lỗi điều chi. Chỉ khuyên bệ hạ chớ đừng giết những đứa trẻ sơ sinh. Ư định của Thiên Chúa đă tường, cúi xin bệ hạ hăy tuân theo. Hêrôđê. Cha chả… Hệ vệ quân hăy đem trảm đao và độc dược. Đó là quà thưởng cho ngươi, hỡi tên tặc tử khi quân. (nói) Đó, mi có quyền chọn 1 trong 2 thứ, mi hăy chọn đi. TThư. Trước khi thần vĩnh viễn ra đi. Xin bệ hạ hăy nhớ cho rằng. Sử xanh sẽ lên án hành động xấu xa của bệ hạ và muôn đời sẽ c̣n nhắc nhở manh tâm hung ác của hôn quân vô đạ. Hêrôđê. Đồ khốn nạn. Hộ vệ quân hăy đem tên tặc tử ra xử trảm cho ta. Băi triều.
Màn 4
Giới thiệu Tại cánh đồng Bêlem. Rồi hoàng cung. Ba vua đi theo ánh sao lạ dẫn đường đă t́m được đến Bêlem. Cảnh vật ở đây im ĺm hoang vắng, khác xa với hoàng cung nhộn nhịp. Nơi đây chỉ thấy lũ chăn chiên nghèo đă quen cảnh gió sương đêm lạnh. Mấy ngày nay các trẻ mục đồng cũng đă thấy xuất hiện trên trời ánh sao thật lạ và sự kiện ấy đă đặt trong đầu chúng những thắc mắc về Đấng Thiên sai và ḱa, từ đàng xa ba Vua đang bước tới.
Mđg1. Ôi trời hôm nay lạnh quá. Mđg nữ. Anh hai ơi. Anh hai à. Ủa ảnh đâu rồi cà. Anh hai. Mđg1. Ǵ vậy. Mdnữ. Nảy giờ anh hai ngồi đây mà em kiếm muốn chết luôn vậy. Md1. Mày kiếm tao làm chi. Mdnữ. Anh hai ơi sao mấy ngày nay trên trời xuất hiện ánh sao trông lạ thật. Md1. Bộ mắt mày mù rồi hả, trên trời có trăm trăm triệu triệu v́ sao ở đó mà có sao thật với sao lạ nữa. Mdnữ. Thôi em hỏng thèm đâu, nói cái ǵ với anh hai, anh hai cũng gạt ngang hết, lúc th́ biểu người ta khùng ; lúc th́ nói người ta ngu ; rồi bây giờ th́ nói người ta mù, mù mà sao người ta thấy được ngôi sao lạ. Md1. Ừ th́ mày hỏng mù th́ tao mù. Hát. Con nhỏ này sao nhiều chuyện quá trời. Gió rét về lạnh muốn thấy cha mà ở đó t́m sao lạ cái nỗi ǵ tao hỏng biết. Mdnữ. Bộ lạnh lắm sao mà anh xanh lét. Md1. Chứ c̣n mày không thấy tao run hay sao ? Mdnư. Trời nam giới ǵ mà dỡ quá tai. Sao em là nữ chẳng biết run là ǵ. Md1. Ừ ǵ mày là nữ chứ c̣n nam giới mùa này nè mà ngay lúc này nè lạnh lắm mày ơi, mà mấy có lạnh mày cũng không dám nói ǵ đâu mày ơi, tao biết. Mdnữ. Anh hai kỳ quá hà anh hai nói như vậy là bà con ở đây nà người ta nghe được người ta cười em hết rồi làm sao. À mà anh hai ơi bây giờ để em đố anh hai cái này nhe. Md1. Bây giờ mầy rót cho tao 1 ly nước nóng tao uống đi rồi mầy đố cái ǵ th́ đố. Mdnữ. Nữa uống nước cũng sai người ta rót nữa. Md1. Ối trời trời coi nó đi ḱa trời, tướng đẹp dă man luôn. Mdnữ. Bực ḿnh thiệt là bực ḿnh vậy đó. Nè uống đi rồi nghe em đố. Ngâm.. Vậy chứ anh có biết trong sách sử c̣n ghi những ngôi sao đă truyền ngôi sao 5 cánh x̣e, sao 6 cánh là chi, ở nơi nào anh ơi ? Md2. Cái, cái ǵ vậy anh hai. Md1. Mày coi (hát tiếp) Nó cho tao uống nước, nóng muốn phỏng lưỡi đây, nhưng đố câu ngắt nghéo, đố sao là sao của trời, biết cái ǵ nói đây, thôi đáp dùm tao đi. Mdnữ. Đáp được không đáp được th́ đáp đi. Md2. Rồi được rồi, đáp là nghề của chàng mà, một bụng bao la luôn, nè nghe nè nghen. Nghe tôi đáp nè, mà nếu ở đây đáp được th́ ở đó phải chịu thua cái ǵ. Mdnữ. Xí, người ta mới có đố một câu mà đă đ̣i cái này cái nọ. Có giỏi th́ thử trả lời xem sao. Md2. Được rồi, nghe nè. Nghe nè nghe, chuẩn bị nghe tôi đáp nè, tôi đáp cho mà nghe nè. Ngâm.. Sao trời xa tít mù khơi, ngôi sao Đavít luôn luôn rao truyền, một tua năm cánh đón chào, một thời sao chỗi hai thời săng bao (cô à). Md1. Cái ǵ săng bao mậy ? Mdnữ. Hả cái ǵ săng bao vậy cha nội. Của người ta sao băng mà. Md2. Ừ sao băng mà tôi nói săng bao vậy đó. Tôi đẻ ngược tôi nói như vậy đó. Rồi giờ tối tôi đố nè nghe, Bắt đầu tôi đố nghen. Mdnữ. Ừ đố đi. Md1. Mày cũng biết đố nữa hả ? Md2. Chứ sao. Nghe nè Hát. Nghe đó đây xin mời cô nương hăy bày tỏ đi. Tôi biết cô hiểu rành sử sách Thánh Kinh, đâu giải phân trăm bề khắp chốn ngủ mê, mong tường sớm tối chiều tà nào ai v́ trần gian để cứu dân khỏi tội ngày sau. Mdnữ. Xí… ǵ mà dễ thấy mồ nào nghe đáp đây nè. Cho những ai không học hay là ngu mê cũng đều biết luôn chữ mong Chúa về trần gian. Md2. Hay quá ta. Md1. Em tao mà mậy. Mdnữ. Nè, nghe em đố nữa nè nghe. Md1. Con nhỏ này đố hoài. Mdnữ. Ḥ ơ… Chúa về đây không bằng xe mây trắng, hay Chúa về đây bằng tuyết giá băng sơn. Anh khôn tối dạ không sờn, đâu anh đoán thử. Ḥ ơ… đâu anh đoán thử nguồn cơn vua Trời. Md2. Chết Cha em rồi, kẹt em rồi anh hai ơi. Sao anh hai. Md1. Hát. Chớ có ǵ phải kẹt đâu, mày hăy nên suy nghĩ bằng bộ máy óc mày mà giải phân cho thật rơ. Md2. Anh hai hăy an tâm, em đây chẳng thua nữ giới. Chúa về đây không bằng xe mấy trắng ǵ Nhưng… cũng chẳng về bằng bằng sơn tuyết giá. Cô sao hỏi ngặt tôi chi nhưng tôi vẫn đáp chớ có dừng… đâu. Mđnữ. Vậy là anh đă thua rồi. Cũng làm tàn đ̣i đố người ta. Nghe đáp đây nè hăy giảo hai cái lỗ tai nghe. Chính chỉ thương những kẻ đơn sầu. Chỉ nhập trần nghèo khổ mà thôi. Nói. Đó nghe chưa. Md2. Hồi nảy người ta tính nói như vậy đó tại… Mdnữ. Tại… tại làm sao ? Md2. Tại bí chứ bộ h́ h́ h́… Mdnữ. Nè ! Bây giờ nghe đố nữa nè. Md2. Hả. Đố nữa hả ! Mdnữ. Dám không ? Md2. Sao lại không. Lạnh ǵ mà run. Mdnữ. Vậy th́ đó hén. Md2. Đố đi đố đi. Mdnữ. Ḥ ơ… Nữ nhi ước mong chuyện ǵ ? Md1. Một câu. Mdnữ. Trời cao xuống thế tại ǵ làm sao ? Md1. Hai câu. Mdnữ. Thiên sai sinh xuống nơi nào ? Md1. Ba câu Mdnữ. Anh mau kể rơ… Ḥ ơ… Anh mau kể rơ ngày nào Chúa sinh ? Md1. Bốn câu. Md2. Chết cha rồi anh hai ơi. Bốn câu lận sao anh hai ? Mđnữ. Bốn câu đó trả lời đi. Md2. Nè nghe nè. Ḥ ơ… Nữ nhi Do thái ước mong (Nói.chuyện ǵ anh hai ?) (làm mẹ chứ làm ǵ) Mđnữ. Hén, hỏi hén. Md2. Nữ Nhi Do thái không son mong làm hiền mẫu Chúa Con ra đời. Ḥ ơ.. Trời cao xuống thế tại ǵ ( Nói. làm sao anh hai ?) Md1. Chúa thương loài người Chúa cứu cho khỏi tội nguyên tổ. Mdnữ. Hén nhắc nữa hén. Md2. Chúa thương nhân loại khôn lường. Giáng sinh cứu chuộc khỏi đường tội khiên. Md1. Hai câu rồi đó mày. C̣n hai câu nữa..( 4 chữ nghiêng này nói hạ thấp giọng) Mdnữ. Ừ th́ hai câu. C̣n 2 câu nữa trả lời đi. Md2. Hai câu nữa sao anh hai. Trả lời sao bây giờ anh hai. Md1. Tới luôn tới luôn. Md2. Sao anh hai câu kế tiếp Thiên Sai sinh xuống nơi nào vậy anh hai. Ḥ ơ… Mdnữ. Nhắc nữa hén. Md2. Ḥ ơ… Bêlem đón rước Thiên Sai. Đến ngày đến buổi là ngày Chúa sinh. Mdnữ. Hay quá, bên đó tới 2 bên này có 1 ai thèm chịu thua. À anh hai ơi. Md1. Ơi. Mdnữ. Hát. Anh hai ơi sao mà mấy bữa nay em thấy như trong ḷng, có điều ǵ lạ quá, sao xuất hiện trông giống, sao triều đại quá hà. Chẳng khi nào tại đây lúc thời buổi đến rồi, Con Chúa Trời hạ sinh giáng trần Cứu tinh cho muôn dân. Md1. Mày nói tao không rơ sao xuất hiện thật không. Mdnữ. Đây anh xem kia ḱa. Md1. Ở đâu tao không thấy mà. Mdnữ. Đó anh nh́n kỹ đi, xem có phải lạ không ? Md1. À ngôi sao năm cánh dưới đuôi có lằn sáng chói dài à đúng rồi đó. Mdnữ. Đúng rồi, thấy sao anh hai ? Md1. À hèn chi. Tao không thấy ǵ hết. Mdnữ. Trời đất. (Trời ơi) Hát. Lư đất gịng. Tang tính t́nh là t́nh t́nh tang (2 lần) Ánh sao sáng láng dường bao. Trời cao cao thăm thẳm. Báo Thiên sai giáng trần, Tang t́nh tang tính t́nh tang. Md2. Tang tính t́nh là t́nh t́nh tang. Ánh sao loan báo 1 điềm Điềm vui là sao sáng tỏ Vui mừng vui mừng làm sao. Tang t́nh tang tính tính tang. Md1. Im ! Nín ! tao biểu nín mà. Mdnữ. Cái ǵ vậy anh hai ? Md1. Đông người, đuốc sáng bập bùng. Núp xuống không biết ai đây. Vua đen. Dơ ! Này mấy ông kia chờ tôi đi với. Vua vàng. Ngài Melki ơi. Chúng ta đă đi khỏi Giêrusalem hết năm dặm rưỡi đường rồi mà không biết đến nơi chưa ? Vua đen. Dơ. Ngôi sao dẫn đường vẫn c̣n chiếu sáng ở đàng kia, đường ḷng ṿng quá quay tôi mong cho mau tới nơi. Ngặt nỗi đường đá lỏm chỏm quá quay. Dơ. Ḥ… sông sâu sào vắn mà thọt hỏng tới, Muốn qua thăm bậu ngặt đ̣ không có re. Mdg. Hắt hơi, ho… Vua trắng. Có gian phi núp gần đây hăy cẩn thật. Md1. Ê mấy ông kia, đi đâu mà lạng quạng đến gần chỗ chúng tôi nhốt chiên vậy ? Vua vàng. Chúng tôi là người Phương Đông đi t́m Đấng Cứu Thế giáng sinh. Chẳng hay đây là đâu xin ông bạn cho tôi được rơ. Mdnữ. Ôi ba cái này ăn mặc coi đẹp quá ta ơi. Í chu mẹt ơi, con ma chà dà, con ma chà dà…. Cứu em với anh hai ơi. Md2. Ma ở đâu mà ma hỏng biết nữa. Đúng là con gái, hở tí là la oai oái… Mdnữ. Ma chứ ǵ nữa mà nói hỏng phải ma. Md2. để em lại coi thử nghen anh hai. Md1. Ừ, đâu mày lại coi thử coi làm sao mà nó la muốn điếc 2 cái lỗ tai vậy. Md2. Í ma, ma thiệt anh hai, chắc em xỉu quá… Vua đen. Dơ. Mấy đứa nhỏ này sao vô phép vô tắc quá quây. Người ta như vầy mà dám nói là ma với cỏ quây. Md1. Thôi đừng có giởn nữa mà. Mdnữ. Ừ, nh́n lại th́ không phải, người ǵ đâu mà sao giống ma quá hà. Md1. Xin lỗi quí ông, đây là cánh đồng Bêlem. Chỗ các ông đang đứng đây cách làng 1 dặm dưỡi đường. À mà hồi nảy tôi nghe mấy ông nói là đi t́m Đấng cứu thế mới giáng sinh phải không. Vua vàng. Phải, thưa ông. Md1. Vậy chúng ta vào tạm nghỉ ở đây đi. Đêm đă khuya rồi. Sáng mai chúng tôi cùng lên đường đi t́m Đấng cứu thế với các ông. TThần bảo (có thể múa tự do tùy ư) Chín giờ nửa đêm sứ thần ḥa vang tiếng đàn. Mừng khen Thiên vương gian trần. Mục đồng ơi mau mau tiến tới nơi hang Bê làm Mừng Chúa cứu thế mới sinh. Máng lừa là nơi Chúa Trời tựa thân gối đầu. Màn sương dương gian u sầu. Này người ơi mau mau thức giấc đi đi mau lên Mừng Chúa với ḷng thành tin. Con Chúa Trời, sinh ra đời. Hỡi người trần gian ơi, có thấu. Tấm thân c̣n non dạ, Khóe mắt lệ châu sa, Miệng tươi cười như hoa. Hai tay đưa lên trời biết chúc t́nh bao la. Ngôi sáng sao đưa lối hiền nhân nhẹ băng tuyệt đi t́m Bê linh. Đàn lên cung lừng vang hát báo tin con Chúa Trời sinh ra đời. Đồng thanh tung hô mừng Con Chúa vừa sáng vinh ra đời. Đồng thanh tung hô Chúa sinh ra đời cứu người lầm than thoát bọn ác nhân Vinh danh trên trời Chúa ban Thái b́nh. Lo…ria.. đê ô (2 lần) Md1. Vậy là Đấng cứu thế đă giáng sinh rồi. Chúng ta hăy mau đến đó đi. Hát chung. Theo điệu lư chim xanh Ta mau tiến bước nhanh chân này ba ông ơi. Mau mau đến tận hang đá mừng Chúa ra đời. Tại Bêlem Chúa đă giáng trần. Để ngay mai cứu dân gian ḿnh thoát khỏi tội lỗi, cuộc đời lầm than.
Cảnh hang đá Bêlem
Giuse. Trời lạnh quá, giờ này các mục đồng cùng tất cả mọi người đă ngủ say cả rồi. Chỉ có tinh tú trên bầu trời là thức trắng với ta mà thôi. Hát. Sương chiều (tú anh) Cảnh vật đêm nay sao trầm lặng. Tinh sao ngàn dặm dăi không trung. Cả vũ trụ mênh mông cùng trông ngóng giờ giáng sinh Con Chúa ra đời…. Cứu người lầm than, cam cảnh cơ hàn. Bởi lần đầu tiên thời nguyên tổ. Con cháu phải mang bao điêu tàn chỉ v́ kiêu căng. Nhưng than ôi. Con người ngược xuôi. Liều buông trôi bước theo đường gian ngoa. Đêm xa xôi, trông ngôi sao, mà thầm đau cho ḷng nhân thế. Đắm mê gian tà, chối bỏ con Trời ban cho. Nhân gian đắm say trụy lạc hoang đàng. Vướng muôn vàn nguy khốn. Lăng quên gông cùm xích xiềng tội nhân. Maria. Này! Hỡi Giuse hăy quay về an ḷng. Yên nghỉ một chút anh ơi. Giuse. Anh mong Con Trời hạ sinh. Ôi sao chứa chan hạnh phúc. Đêm vui nghỉ yên được sao. Maria. Giờ Chúa sinh ra sắp gần đây rồi. Nào ta hăy mau lo toan. Giuse. Giường không có, chiếu không lành. Maria. Ḿnh tạm đỡ máng rơm hèn. Trời sao ánh trăng soi cho. Giuse. Em hăy an tâm, anh thật vô tâm làm khổ bạn hiền. Maria. Thoáng qua tia sáng chập chờn. Như Con Trời giáng trần (Thế là ba vua cùng các mục đồng đến thờ lạy Chúa và kết bằng một
|